قالب بالا رونده چیست؟

قالب های بتن متنوعی برای ساخت سازه ها در پروژه های مختلف مورد استفاده قرار می گیرند که هر کدام از این قالب ها با توجه به نوع پروژه، ویژگی های سازه مورد نظر و سیستم قالب بندی مورد نظر، ساخته و استفاده می شوند. سیستم و نوع قالب بندی که در این مقاله قصد داریم به معرفی و توضیح آن بپردازیم در پروژه های بزرگ و با ارتفاع بالا مورد استفاده قرار می گیرد. در ادامه با ما همراه باشید تا پاسخ این سوال را بگیرید که قالب بالارونده چیست و در چه سازه هایی کاربرد دارد.

آشنایی با قالب بالارونده

سال ها پیش، برای قالب بندی دیوار های بلند، دو طرف دیوار را به کمک اسکافلد، داربست بندی می کردند ولی امروزه با ظهور نسل جدید قالب بندی، این شیوه قدیمی منسوخ شده و روش قالب بندی نوین جایگزین آن شده است. به این صورت که پس از قرار گرفتن قالب ها، عملیات بتن ریزی شروع میشود و توسط جرثقیل و جکهای هیدرولیکی جابجا شده و به مرحله بعد انتقال پیدا می‌کند.

به هر مرحله از اجرای دیوار به این روش لیفت می گویند. در واقع در هر لیفت، سوراخی ایجاد می‌شود که در آن پایه قالب قرار میگیرد و لیفت های بعدی نیز به همین صورت ادامه پیدا می‌کند. در این سیستم قالب بندی که به قالب بالارونده معروف است، عملیات قالب بندی با سرعت بیشتری انجام می شود. اگر قصد دارید بدانید روش کار قالب بالارونده چیست در ادامه با ما همراه باشید.

روش کار قالب بالارونده چیست؟

فرآیند کار در این سیستم به صورت چرخه‌ای (Cyclic) است. پس از اتمام بتن‌ریزی یک طبقه یا پارت، قالب‌ها با فاصله کمی از دیوار جدا شده (Staged) و توسط جک‌ها یا جرثقیل به تراز بالاتر منتقل می‌شوند. این تکرارپذیری باعث می‌شود خطای انسانی در تراز کردن قالب‌ها به حداقل برسد.

این کار تا جایی ادامه پیدا می کند که سازه تا ارتفاع مورد نظر تکمیل شود و سپس قالب از سازه جدا می شود. بنابراین در تمام طول مراحل ساخت سازه، قالب در حال حرکت به سمت بالای سازه می باشد. با توجه به ماهیت این قالب است که برای ساخت سازه های مرتفع و بلند مورد استفاده قرار گرفته و نام قالب بالا رونده یا قالب رونده به این نوع سیستم قالب بندی بتن اعطاء شده است.

روش کار قالب بالارونده چیست؟

پیشنهاد ناشر

ممکن است این را نیز بپسندید: براکت قالب

مزایای سیستم قالب بالارونده چیست؟

استفاده از قالب بالارونده در پروژه‌های مرتفع، به دلیل ساختار مرحله‌ای و قابلیت جابه‌جایی کنترل شده، مزایای اجرایی متعددی به همراه دارد. این سیستم باعث می‌شود عملیات قالب بندی دیوارها و بخش‌های عمودی سازه با نظم بیشتری انجام شود و امکان کنترل دقیق‌تر در هر مرحله از بتن ریزی فراهم باشد.

یکی از مهم‌ترین مزایای قالب بالارونده، افزایش سرعت اجرا در سازه‌های بلند است؛ زیرا پس از تکمیل هر لیفت، قالب بدون نیاز به اجرای کامل روش‌های سنتی، به تراز بالاتر منتقل می‌شود. همچنین این سیستم می‌تواند دقت ابعادی و کیفیت سطح بتن را بهبود دهد، چون در هر مرحله امکان تنظیم، کنترل و اصلاح قالب وجود دارد.

از دیگر مزایای این سیستم می‌توان به کاهش وابستگی به داربست بندی گسترده، ایمنی بیشتر در اجرای سازه‌های مرتفع و مناسب بودن برای پروژه‌های تکرارشونده و ارتفاع‌دار اشاره کرد. به همین دلیل، قالب بالارونده در بسیاری از پروژه‌های بلند و صنعتی به عنوان یک راهکار کارآمد شناخته می‌شود.

مهمترین سازه های ساخته شده با قالب بالارونده چیست؟

همانطور که قبلا هم گفته شد، این قالب به دلیل ماهیت حرکتی رو به بالایی که دارد برای ساخت سازه های عظیم و مرتفع مورد استفاده قرار می گیرد. اگر می خواهید بدانید که کاربرد قالب بالاروند چیست و به طور کلی در چه نوع پروژه هایی استفاده می شود، در ادامه به برخی از این سازه ها که می توان از قالب بالا رونده در ساخت آن ها استفاده کرد اشاره خواهیم کرد.

سازه های بلند:

در پروژه هایی که هدف آن ها ساخت سازه های مرتفع و بلند است، نیاز است از این نوع قالب برای ساخت آن ها استفاده شود. اما مورد استفاده در این نوع سازه ها از قالب بالارونده چیست و چرا در ساختمان ها و سازه های بلند به کار می رود؟ این نوع قالب را می توان برای اجرا و ساخت ستون ها و دیوارهای ساختمان های مرتفع استفاده کرد. 

برج ها:

یکی دیگر از انواع پروژه هایی که می توان از این نوع قالب برای اجرای آن ها استفاده کرد، برج ها هستند. برج ها اساسا با هدف ایجاد یک سازه عظیم و مرتفع ساخته می شوند و می توانند کاربری های متنوعی داشته باشند. برج های تجاری و مجموعه هتل های معروف از جمله مهم ترین سازه هایی هستند که از این نوع قالب برای ساخت آن ها استفاده می شود.

سیلوها:

سازه هایی که برای ذخیره سازی محصولات مختلف مورد استفاده قرار می گیرد و معمولا ساختمانی عظیم و بلند دارد، از این قالب برای ساخت استفاده می کند. این نوع سازه ها که با نام سیلو ذخیره سازی شناخته می شوند برای این که تا ارتفاع مشخص ساخته شوند از قالب رونده برای ساخت استفاده می کنند. 

شاید برای شما سوال باشد که طرح و سایز قالب بالارونده چیست که در سازه های ذکر شده مورد استفاده قرار می گیرد. باید بدانید که قالب های بالا رونده با توجه به نوع پروژه و بخش مورد استفاده، طراحی و ساخته می شوند و سپس در پروژه مورد نظر مورد استفاده قرار می گیرند. 

پس برای اجرای ستون ها و دیوارهای سازه های مرتفع، برج ها و سیلو ها لازم است که طراحی و سفارش این قالب ها با توجه به سایز مورد نظر ثبت شود و سپس ساخته شده و در پروژه ها مورد استفاده قرار گیرند.

پیشنهاد ناشر

ممکن است این را نیز بپسندید: قالب بتن چیست؟

تفاوت قالب لغزان و قالب بالارونده چیست؟

این دو  قالب از نظر کاربرد تقریبا عملکردی مشابه دارند. قالب بالا رونده، در هنگام اجرای پروژه و برای ساخت دیوار و ستون، به سمت بالا حرکت می کند تا زمانی که بخش سازه مورد نظر تکمیل شود.

قالب لغزنده هم برای تکمیل سازه به سمت بالا حرکت می کند تا زمانی که بتن ریزی سازه مورد نظر تکمیل شود، اما پس تفاوت قالب لغزنده و قالب بالارونده چیست؟

قالب بالا رونده برای این که بتواند بتن ریزی را تا ارتفاع مورد نظر هدایت کند، هر بار پس از تکمیل بتن ریزی در هر ارتفاع باز شده و مجدد روی سطح مقطع بتن فعلی قرار می گیرد. به این ترتیب تا ارتفاع مورد نظر، این قالب نیاز به باز و بست مجدد دارد. اما قالب لغزنده همانطور که از نامش مشخص است، روی بتن ریزی انجام شده و سفت شده می لغزد و بدون نیاز به باز و بست مجدد روی بتن فعلی قرار می گیرد و تا ارتفاع مورد نظر به همین شکل ساخت سازه را هدایت می کند.

بنابراین تفاوت اصلی در پیوستگی اجرا است. در قالب لغزان، بتن ریزی بدون وقفه و به صورت ۲۴ ساعته انجام می‌شود و قالب مدام در حال حرکت است. اما در قالب بالارونده، بتن ریزی مرحله به مرحله (لیفت به لیفت) انجام می‌شود. این موضوع باعث می‌شود کیفیت سطح بتن در روش بالارونده معمولاً بهتر از روش لغزان باشد، زیرا زمان کافی برای گیرش و کنترل دقیق‌تر وجود دارد.

در این مقاله سعی کردیم به پاسخ این سوال بپردازیم که قالب بالارونده چیست و برای ساخت و بتن ریزی چه سازه هایی مورد استفاده قرار می گیرد. قالب بالا رونده یکی از قالب بتن های خاص و کاربردی است که با توجه به نوع پروژه، طراحی و مورد استفاده قرار می گیرد. با توجه به ماهیت بالا روندگی که دارد در سازه های مرتفع و عظیم مورد  استفاده قرار می گیرد. سیستمی که با جابه‌جایی کنترل شده قالب، امکان بتن‌ریزی دقیق‌تر و اجرای منظم‌تر را فراهم می‌کند. کاربرد این روش در برج‌ها، سیلوها و دیوارهای بلند نشان می‌دهد که قالب بالارونده یکی از گزینه‌های موثر برای پروژه‌هایی است که به دقت، تکرارپذیری و مدیریت بهتر عملیات اجرایی نیاز دارند.

همچنین بررسی تفاوت این سیستم با قالب لغزان نشان می‌دهد که انتخاب روش مناسب، به نوع سازه، شرایط اجرایی و اهداف پروژه بستگی دارد. بنابراین آشنایی با عملکرد و مزایای قالب بالارونده می‌تواند در انتخاب صحیح سیستم قالب بندی نقش مهمی داشته باشد.

پیشنهاد ناشر

ممکن است این را نیز بپسندید: داربست مثلثی